İstishab delili nedir?
İstishab kısaca; geçmişte sabit olan bir hükmün, sonradan değiştiği bilinmiyorsa ve/veya değiştiğine dair bir delil bulunmuyorsa, aynı kalmasına hükmetmektir. Örneğin, tersi bir haber gelinceye kadar bir çiftin evliliklerinin devam ediyor kabul edilmesi gibi. Bu fer'i bir delildir.
İstishâb prensipleri nelerdir?
İstishab kısaca; geçmişte sabit olan bir hükmün, sonradan değiştiği bilinmiyorsa ve/veya değiştiğine dair bir delil bulunmuyorsa, aynı kalmasına hükmetmektir. Örneğin, tersi bir haber gelinceye kadar bir çiftin evliliklerinin devam ediyor kabul edilmesi gibi. Bu fer'i bir delildir. İstishâb çeşitleri nelerdir?
Şu beş ilke istishab kuralından türetilmiştir: 1- "Şek ile yakîn zâil olmaz." 2- "Bir şeyin bulunduğu hal üzere kalması asıldır." 3- "Eşyada asıl olan mübah olmaktır." 4- "Beraet-i zimmet asıldır." 5- "Sıfat-ı ârızada asıl olan ademdir." * O.M. Ü. İlahiyat Fakültesi 1 Molla Hüsrev, Muhammed b. İstishâb nedir islam ansiklopedisi?
Bu bağlamda yaygın olarak kullanılan istishâb çeşitleri sınıflandırmasından hareket edilerek berâet-i asliyye istishâbı, ibâha-i asliyye istishâbı, şer'î hüküm istishâbı, icma' istishâbı ve maklûb istishâb çeşitleri ele alınmıştır. Şek ile yakîn zâil olmaz hangi delil?
Sözlükte “kısa süreli olmayan beraberlik, bir arada bulunma” anlamındaki sohbet kökünden türeyen ve “beraberliği istemek, birlikte olmayı devam ettirmek mânasına gelen istishâb, fıkıh usulünde şer'î hükmü belirlemenin yanında bu hükümlerin uygulanmasına ilişkin rolleri olan belli başlı şer'î delillerden biridir. Istislah ne demek örnek?
İstishâb Hanefîler arasında fâsid deliller arasında sayılsa da onlar, “şek ile yakîn zail olmaz”, “bir şeyin bulunduğu hal üzere kalması asıldır” ve “eşyada asıl olan mübahlıktır” gibi genel kaidelerden hareketle geçmişte verilen hükümlerin devem ettiğini kabul etmişlerdir. İstihsan örnekleri nelerdir?
İslam tarihinde çok fazla kadınla evlenmenin yasaklanması ise toplumun faydası olarak görülerek bir istislah örneğidir. İstislah örnekleri malların yok olmasını, toplumun değerlerinin yok olmasını, kadınlara arasındaki çekişmenin ortadan kaldırılması gibi pek çok amaca hizmet etmektedir. İstishâb ne demek din?
Peygamber'den (as) rivayet edilen bir haberden dolayı terk edilmesidir. Oruçlu bir kimsenin unutarak yemesi ve içmesi durumunda orucunun bozulmamasını buna örnek olarak verebiliriz. Istishap hangi mezhep?
İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi, sy. 32, 2018, s. 105-124. Özet: İstishâb, genel manada geçmişte mevcut olan bir hükmün, aksine hukuki bir de- lil bulunmadıkça varlığını devam ettirmesi olarak tanımlanır. Istislah hangi mezhep?
Nurhayat Yalçı, istıshâbın terim olarak ilk defa Malikî mezhebine mensup İbnu'l-Kassâr'ın eserlerinde görüldüğünü, ancak ondan önce Hanefîlerden Cessâs'ın metinlerinde ilgili kavramlara rastlandığını ve ilk dönemdeki usul eserlerinde konunun dağınık bir şekilde ele alındığını ifade etti. İstihsan delili ne demek?
Hanbel'in geldiğini ve muahhar kaynaklar bu prensibin Hanbelî mezhebi tarafından benimsendiğini ifade ederken mezhebin iki önemli siması İbn Kudâme ve İbn Teymiyye istislâha karşı çıkar, ayrıca İbn Teymiyye müteahhir Hanbelîler'in de kendisiyle aynı kanaatte olduklarını kaydeder. Fer'i deliller kaç tane?
İstihsân; müctehidin bir olayda, daha kuvvetli gördüğü bir husustan dolayı, o olaya benzerlerinin hükmünü vermekten vazgeçip başka bir hükme yönelmesidir. Asli ve fer'i deliller nelerdir?
Fer'î Deliller:
İcma, Kitap ve Sünnet'e dayanır, yani Kitap ve Sünnet'teki bir hükmün delili ile üzerinde icmaya varılan hükmün aynı illete sahip olmaları gerekir. Kıyas ise, Kitap, Sünnet ve icmayı esas alır. Bu üç delilden birisindeki ortak illet, kıyas için gereklidir. Kati ve zanni delil ne demek?
Asli delillerin başında ilk olarak kitap delili işlenmiştir. Kitap, hüccet değeri taşıdığında ittifak olan bir delildir, herhangi bir ihtilaf söz konusu değildir. Asli delillerin ikincisi sünnettir.
SON YAZILAR
